oznaczenia prób metali szlachetnych

Oznaczenia prób metali szlachetnych

Oznaczenia prób metali szlachetnych są systemem stosowanym w handlu i przemyśle jubilerskim, który określa zawartość czystego metalu szlachetnego
w stopie używanym do wytworzenia biżuterii, monet, sztabek czy innych wyrobów. 

Prawdziwość tego jaki rodzaj cennego kruszcu i o jakiej próbie znajduje się w wyrobie jubilerskim jest potwierdzana przez cechę probierczą, czyli prawnie chroniony znak urzędowy potwierdzający zawartość metalu szlachetnego w wyrobie( więcej informacji o metalach szlachetnych znajdziesz- TUTAJ). 

Taka cecha ma charakter miniaturowego stempla, który jest nabijany niewielkim młotkiem przez Urząd Probierczy. Dodatkowo to od jakiego producenta pochodzi wyrób jest oznaczane podczas produkcji za pomocą innego stempla, nazywanego imiennikiem. Taki znak jest unikatowy dla każdej firmy jubilerskiej.

Wzory aktualnych cech probierczych są określane przez rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 31 maja 2012 r. Cecha probiercza nie jest wymagana, jeśli wyrób ze złota ma poniżej 1 grama wagi, a wyrób ze srebra mniej niż 5 gram, przy czym w przypadku kolczyków odnosi się to do sztuki, a nie pary. Imiennik jest wymagany niezależnie od wagi, ale tylko dla wyrobów krajowych

Cechy probiercze srebra
srebro-cechy-probiercze-i-proby

Cechy probiercze złota

cechy probiercze zlota i srebra, oznaczenie prób metali szlachetnych

Główne cechy oznaczeń

Jak można zauważyć każda z podstawowych cech probierczych składa się z trzech części:

  • symbolu graficznego, odpowiedniego dla danego rodzaju metalu szlachetnego,
  • liczbowego oznaczenia próby tego metalu,
  • literowego oznaczenia mówiącego o tym w jakim oddziale Urzędu Probierczego został zbadany dany wyrób – w przypadku wyrobów własnych naszej firmy będzie to na ogół literka „H” oznaczająca chorzowski oddział.


Cecha dodatkowa zawiera z kolei tylko sam symbol graficzny i stosuje się ją w przypadku wieloczęściowych wyrobów jubilerskich, żeby potwierdzić że poszczególne fragmenty takiego wyrobu składają się z tego samego metalu szlachetnego o tej samej próbie jak jego główna część lub wskazać że są wykonane z innego rodzaju kruszcu.

Pozostałe cechy probiercze

  • Cecha pomocnicza służy jako potwierdzenie ważności wcześniej umieszczonych cech i jest identyczna dla każdego metalu szlachetnego, różniąc się tylko oznaczeniem oddziału Urzędu Probierczego,
  • cecha główna jest stosowana do oznaczania surowców, półfabrykatów oraz złomu. Podobnie jak w przypadku cechy pomocniczej zmienia się tu tylko oznaczenie oddziału Urzędu Probierczego, ale musi ona występować zawsze w parze z cechą dodatkową wskazującą rodzaj metalu szlachetnego,
  •  znak „MET” – umieszczany jest na wyrobach z metali nieszlachetnych, których wygląd może w sposób mylący przypominać metal szlachetny, np. stal chirurgiczna czy też dowolny metal pokryty cienką warstwą srebra lub złota. Znak ten może zostać wykonany także techniką laserową,
  • znaki do kasowania – unieważniają cechy które okazały się błędne.